Etxebizitzak bizitzeko, ez espekulatzeko
Frente Amplio taldeak legez debekatuko du etxebizitzak erostea, bertan bizitzeko edo prezio eskuragarri arautuan alokatzeko ez bada.
- Argitaratua
- Eguneratua
Datu nagusiak
- 3 urte gehienez, eremu tentsionatuetako bizitegi-eraikinetan pisu turistikoen lizentziak azkentzeko.
- % 21eko BEZa ordainduko lukete pisu turistikoek, eta % 150 arteko errekargua izango lukete OHZn.
- 30 egun edo gutxiago: iraupen horretako alokairuak turistikotzat hartuko lirateke.
- 1.000.000 € arteko isuna jarri ahal izango luke Etxebizitzaren Estatuko Agentziak arau-hauste larriengatik.
- SAREBen galdutako 15.000 milioi eurotik gorako diru publikoa ikertuko luke parlamentu-batzorde batek.
Frente Amplio taldean proposatzen dugu etxebizitzek bizitzeko balio dezatela. Legez debekatuko dugu etxebizitzak erostea ohiko bizileku izateko edo alokairu eskuragarri arautuan jartzeko ez bada, eta eremu tentsionatuetan bizitegi-eraikinetako pisu turistikoak desagerraraziko ditugu, gehienez 3 urteko epean.
Zehatzeko gaitasuna izango duen Etxebizitzaren Estatuko Agentzia bat eta alokairu-kontratuen nahitaezko erregistro bat sortuko ditugu, eta lege-aitortza emango diegu maizterren sindikatuei.
Programak dioena
Pertsona juridikoei eta bankuei erosketa espekulatiboa debekatzea
- 1.2.1. Legez debekatuko dugu bizitegi-etxebizitzak erostea, helburua eroslearen ohiko eta etengabeko bizilekua izatea edo alokairu eskuragarri arautuaren araubidean errentan ematea ez bada. Debeku horrek erabat hartuko ditu irabazi-asmoa duten pertsona juridiko guztiak, hala nola funts putreak, SOCIMIak, higiezin-agentziak, banku-erakundeak eta inbertsio-funtsak.
Ohiko erabileraren legezko betebeharra eta Estatuaren lehentasunez erosteko eta atzera eskuratzeko eskubidea
- 1.2.2. Eskala handiko higiezin-eragiketen kontrol publikoa bermatzeko, lehentasunez erosteko eta atzera eskuratzeko eskubide lehenetsi eta subsidiarioa aitortzen zaio Estatuko Casa 47 erakunde publikoari (autonomia-erkidegoetako eta tokiko administrazioen lehentasuna errespetatuz), eraikin osoak eta higiezin-zorroak lehentasunez eskuratzeko, modu pribatuan merkaturatu aurretik.
Pisu turistikoak eta iruzurrezko aldi baterako alokairuak desagerraraztea
- 1.2.3. Erabilera Turistikoko Etxebizitzen (VUT) lizentzia guztiak eta iruzurrezko aldi baterako alokairuak pixkanaka eta behin betiko azkentzea izapidetuko dugu bizitegi-eraikinetan, gehienez 3 urteko epean, eremu tentsionatuen barruan, finkak bizitegi-erabilera egonkorrera itzuliz.
- 1.2.4. Pisu turistikoen jarduera ekonomikoak BEZaren % 21eko tasa orokorrean tributatuko du, eta kenkari guztiak galduko dituzte Sozietateen gaineko Zergan eta PFEZean (finantza-gastuak, erreformak eta amortizazioa); % 20ra igoko da PFEZeko errenta-egozpena okupatu gabeko aldiengatik, eta % 150 arteko errekargua izango dute OHZn.
- 1.2.5. Plataforma digitalak behartuta egongo dira erregistratu gabeko edozein iragarki berehala kentzera, zenbateko handiko administrazio-isunen ohartarazpenpean.
- 1.2.6. Araudiari jarraipena emango diogu, aldi baterako alokairuaren eta logelen alokairuaren bidez erregulazioa saihestea eragozteko, Hiri Errentamenduen Legea aldatuz. 30 eguneko edo gutxiagoko iraupena duten alokairuak alokairu turistikotzat hartuko dira, plataforma turistikoen lege-iruzurra saihesteko, eta araubide juridikoa parekatuko da, bereziki errentei eusteko mekanismoei dagokienez, ohiko etxebizitzaren alokairuaren eta aldi baterako alokairuaren artean, bai eta logelen alokairuari dagokionez ere.
Etxebizitzaren Estatuko Agentzia (AEV) eta Errentamenduen Estatuko Erregistroa (REA) sortzea
- 1.2.7. Etxebizitzaren Estatuko Agentzia (AEV) eratuko dugu, erakunde publiko independente gisa, ikuskapen-kidego espezializatu batekin eta zuzenean zehatzeko gaitasunarekin, higiezinen arloko araudiaren arau-hauste larriengatik 1.000.000 € arteko isunak jartzeko. Ikuskapen- eta zehapen-taldeak dagoeneko badituzten autonomia-erkidegoen eta udalen lana osatuko du, eta haiekin koordinatuko da.
- 1.2.8. Aldi berean, Errentamenduen Estatuko Erregistroa (REA) sortuko dugu, denbora errealean; bertan nahitaez inskribatu beharko da ohiko etxebizitzaren edo aldi baterako alokairu-kontratu oro, iragarri edo sinatu aurretik, eta horrek aukera emango du iruzurrak kontrolatzeko eta egonaldi laburreko kontratuak legez kanpo kateatzea eragozteko.
- 1.2.9. Baliabideak emango dizkiegu udalei eta autonomia-erkidegoei, pisu turistikoen eta etxebizitzaren arloko araudia betearaz dezaten. Ikuskapena eta zehapena indartzeko baldintzapeko funtsak izango dira, lege on batek ez baitu ezertarako balio hura aplikatzeko baliabiderik edo borondate politikorik ez badago. Horren barruan, udalentzako finantzaketa sartuko da, lizentziaren edo planaren epeak eraikuntza hasi gabe igaro ondoren, izapideak hasi, eraikitzeko betebeharra ez dela bete deklaratu eta espekulatzaileen esku dauden lursailak desjabetu ahal izan ditzaten, bidezko prezioa ordainduta, alokairu eskuragarriko etxebizitza publikoetarako erabiltzeko.
Maizterren sindikatuak aitortzea eta alokairu-greba arautzea
- 1.2.10. Lege-aitortza osoa emango diegu Maizterren Sindikatuei, lurralde-eremuko edo edukitzaile handi baten eremuko errentamendu-hitzarmen kolektiboak negoziatzeko ahalmena duten erakunde ordezkagarri gisa.
- 1.2.11. Halaber, alokairu-grebarako eskubidea arautuko dugu gehiegikeria sistemikoen edo bizigarritasun-baldintzen ez-betetze larrien kasuetarako, errenta zainpean uzteko aukera emanez epaitegian, hori etxegabetzeko arrazoi judizial gisa erabili ahal izan gabe.
- 1.2.12. Maizterren Eskubideen Estatuko Gutun bat onartuko dugu. Maizterren legezko defentsa indartuko dugu gehiegikerien aurrean, Prozedura Zibilaren Legea aldatuz, klausula abusiboak egotea aurka egiteko arrazoi izan dadin.
SAREBen kudeaketari buruzko Parlamentuko Ikerketa Batzordea
- 1.2.13. Berehala abian jarriko dugu Parlamentuko Ikerketa Batzorde bat, SAREBen kudeaketa 2012an sortu zenetik sakon ikuskatzeko ardura izango duena. Batzordeak funts putreei merke-merke egindako desinbertsioak aztertuko ditu, eta erantzukizun politikoak, kontabilitatekoak eta ondarezkoak argituko ditu, galdutako 15.000 milioi eurotik gorako diru publikoarengatik eta Estatuak bere gain hartutako 35.000 milioiko zorrarengatik.
Galderak eta erantzunak
Nork erosi ahal izango du etxebizitza bat Frente Amplio taldearekin?
Bertan ohiko eta etengabeko moduan bizitzeko edo alokairu eskuragarri arautuaren araubidean alokatzeko erosten duenak. Frente Amplio taldeak legez debekatzea proposatzen du bizitegi-etxebizitzak beste edozein helbururekin erostea.
Debekuak erabat hartuko lituzke irabazi-asmoa duten pertsona juridiko guztiak, hala nola funts putreak, SOCIMIak, higiezin-agentziak, banku-erakundeak eta inbertsio-funtsak. Gainera, eskala handiko eragiketetan, Estatuko Casa 47 erakunde publikoak lehentasunez erosteko eta atzera eskuratzeko eskubidea izango luke, eraikin osoak eta higiezin-zorroak lehentasunez erosteko, salmenta pribatura atera aurretik.
Zer gertatuko da pisu turistikoekin?
Eremu tentsionatuetan, bizitegi-eraikinetatik desagertuko dira, gehienez 3 urteko epean. Frente Amplio taldeak proposatzen du erabilera turistikoko etxebizitzen lizentzia horiek guztiak pixkanaka eta behin betiko azkentzea, bai eta iruzurrezko aldi baterako alokairuak ere, finkak bizitegi-erabilera egonkorrera itzultzeko.
Gainera, pisu turistikoek BEZaren tasa orokorra ordainduko lukete, % 21, Sozietateen gaineko Zergako eta PFEZeko kenkariak galduko lituzkete eta % 150 arteko errekargua izango lukete OHZn. Plataforma digitalak behartuta egongo lirateke erregistratu gabeko edozein iragarki berehala kentzera.
Zer aldatuko da aldi baterako alokairuetan eta logelen alokairuetan?
Ohiko etxebizitzaren alokairuaren arau berak izango dituzte, bereziki prezioei eusteko mekanismoetan. Frente Amplio taldeak Hiri Errentamenduen Legea aldatzea proposatzen du, 30 eguneko edo gutxiagoko alokairuak turistikotzat har daitezen eta bide horretatik araudia saihestu ezin dadin.
Gainera, ohiko etxebizitzaren edo aldi baterako alokairu-kontratu oro Errentamenduen Estatuko Erregistro batean inskribatu beharko litzateke iragarri edo sinatu aurretik, iruzurrak kontrolatzeko eta kontratu laburrak legez kanpo kateatzea eragozteko.
Nork zainduko du etxebizitzaren arloko arauak betetzen direla?
Etxebizitzaren Estatuko Agentzia berri batek, hau da, ikuskatzaile propioak eta zuzenean zehatzeko gaitasuna izango dituen erakunde publiko independente batek. Frente Amplio taldeak proposatzen du arau-hauste larriengatik 1.000.000 € arteko isunak jarri ahal izatea, autonomia-erkidegoekin eta udalekin koordinatuta.
Udalek eta autonomia-erkidegoek ere funtsak jasoko lituzkete, pisu turistikoen eta etxebizitzaren arloko ikuskapena eta zehapena indartzeko baldintzarekin.
Zer eskubide berri izango dituzte maizterrek?
Frente Amplio taldeak maizterren sindikatuei lege-aitortza osoa ematea proposatzen du; sindikatuek lurralde-eremuko edo edukitzaile handi baten eremuko errentamendu-hitzarmen kolektiboak negoziatu ahal izango lituzkete. Maizterren Eskubideen Estatuko Gutun bat ere onartuko luke.
Alokairu-greba arautzea proposatzen dugu, gehiegikeria sistemikoak edo bizigarritasun-baldintzen ez-betetze larriak daudenerako: errenta epaitegian gorde ahal izango litzateke, eta hori ezingo litzateke etxegabetzeko arrazoi gisa erabili. Eta klausula abusiboak aurka egiteko arrazoi izango lirateke epaiketetan.
Zer proposatzen du Frente Amplio taldeak SAREBi buruz?
Frente Amplio taldeak Parlamentuko Ikerketa Batzorde bat proposatzen du, SAREBen kudeaketa 2012an sortu zenetik ikuskatzeko, funts putreei merke-merke egindako salmentak aztertzeko eta erantzukizun politikoak, kontabilitatekoak eta ondarezkoak argitzeko, galdutako 15.000 milioi eurotik gorako diru publikoarengatik eta Estatuak bere gain hartutako 35.000 milioiko zorrarengatik.