Desberdintasuna murriztea eta pobrezia amaitzea
Frente Amplio taldeak hilean 200 €-ko prestazio unibertsal bat sortuko du 18 urtetik beherako adingabe bakoitzeko, familiaren diru-sarrerak edozein direla ere.
- Argitaratua
- Eguneratua
Datu nagusiak
- Hilean 200 € norberaren kargura dagoen 18 urtetik beherako adingabe bakoitzeko, Hazkuntzagatiko Prestazio Unibertsalarekin.
- 3 fase legegintzaldian: 0 urtetik 6ra lehen urtean, 7tik 12ra bigarrenean eta 13tik 18ra agintaldiaren amaieran.
- Hilean 700 € izango litzateke IPREMaren zorua, berehala 100 € igo ondoren.
- Doan eskola-jantokia sare publikoko Haur eta Lehen Hezkuntzan, autonomia-erkidego guztietan.
- 18 urtetik 30era: Bizitzeko Gutxieneko Diru-sarrera osorik iritsiko litzateke gazteengana, Estatuko diru-sarreren medianaren % 40ko zoruarekin.
Frente Amplio taldean Hazkuntzagatiko Prestazio Unibertsal bat proposatzen dugu, hilean 200 €-koa norberaren kargura dagoen 18 urtetik beherako adingabe bakoitzeko, gurasoen diru-sarrerak eta lan-egoera edozein direla ere.
Legez debekatuko dugu etxe kalteberetan argia, ura eta gasa moztea, doako egingo dugu eskola-jantokia sare publikoko Haur eta Lehen Hezkuntzan eta Bizitzeko Gutxieneko Diru-sarrera erreformatuko dugu, ofizioz eman dadin.
Programak dioena
Hazkuntzagatiko Prestazio Unibertsala (200 €/hil adingabeko)
- 2.1.1. Hazkuntzagatiko Prestazio Unibertsalaren Legea onartuko dugu, kargura dagoen 18 urtetik beherako adingabe bakoitzeko hilean 200 € emango dituena. Prestazioa adingabearen beraren eskubide gisa eratuko da, enbargaezina eta gurasoen diru-sarreretatik edo lan-egoeratik bereizia. Hilero izapidetu eta ordainduko dugu, automatikoki, Zerga Agentziak ordaindutako PFEZeko kenkari itzulgarri gisa, jaiotzen den unetik bertatik.
- 2.1.2. 3 fasetan ezarriko da legegintzaldian (0-6 urte 1. urtean, 7-12 urte 2. urtean eta 13-18 urte agintaldiaren amaieran), fiskalitate progresiboarekin finantzatuta.
Ezkutu soziala, doako eskola-jantokia eta elikadura jasangarria
- 2.1.3. Hornidurak moztearen debekua: Legezko babesa etxe kalteberetan argia, ura eta gasa moztearen aurka.
- 2.1.4. Bonu sozial automatikoa: Bonu sozial elektrikoa eta termikoa ofizioz esleituko ditugu errentaren arabera, bizitzeko gutxieneko kontsumo babestu bat bermatuz.
- 2.1.5. Oinarrizko zerbitzuak: Uraren tarifa sozialak eta internet eskuragarria zabalduko ditugu.
- 2.1.6. Berehala igoko dugu Ondorio Anitzeko Errenta Adierazle Publikoa (IPREM), hasieran 100 €, hilean 700 €-ko zoruan kokatu arte. IPREMa urtero metatutako KPIaren arabera eguneratzeko legezko betebeharra ezarriko dugu, laguntzek eta asistentzia-subsidioek inflazioaren aurrean erosteko ahalmena gal ez dezaten.
- 2.1.7. Bezeroen Arretarako Legea garatu eta betearaziko dugu, baliabide gehiago emango dizkiegu kontsumoko zerbitzu publikoei eta funtsezko zerbitzuen ikuskapena indartuko dugu. Erreklamazio kolektiboak eta bidegabeko kobrantzen itzulketa arinduko ditugu, zehapenek gehiegikeriak errepikatzetik atzeraraz dezaten eta eragindako pertsonek benetako erreparazioa lor dezaten.
- 2.1.8. Eskola-jantokiaren zerbitzuaren erabateko doakotasun unibertsala ezarriko dugu sare publikoko ikastetxeetan Haur Hezkuntzan eta Lehen Hezkuntzan matrikulatutako ikasle guztientzat, autonomia-erkidego guztietan. Legez eskatuko dugu eskolako menuak gertuko eta sasoiko produktu freskoekin egitea, ultraprozesaturik gabe eta nutrizio-eskakizunetara eta alergietara egokituta.
- 2.1.9. Zerbitzu osagarriak: Estatu Ituna garatuko dugu, doako eskolaz kanpoko jarduerekin eta etxez etxeko zaintza profesionaleko zerbitzuekin (Plan Corresponsables).
Bizitzeko Gutxieneko Diru-sarreraren (BGDS) erreforma integrala
- 2.1.10. Errotik eraldatuko dugu Bizitzeko Gutxieneko Diru-sarrera (BGDS), ofizioz eman dadin, zerga-datuen eta Gizarte Segurantzaren datuen interkonexio automatizatuaren bidez, egungo labirinto burokratikoa ezabatuz. Aurrera egin behar da BGDSaren prestazioa bizileku den autonomia-erkidegoko errenta medianaren % 60ra irits dadin, kontsumo-unitateen arauarekin, etxearen diru-sarreren maila pobrezia-atalasearen gainetik kokatzeko.
- 2.1.11. BGDSa osorik zabalduko diegu 18 eta 30 urte bitarteko gazteei, aldez aurretik emantzipatuta egoteko neurriz kanpoko baldintzarik eskatu gabe, Estatuko diru-sarreren medianaren % 40ren pareko errenta-zorua bermatuz, AIReFek eta Zerga Ikasketen Institutuak gomendatzen duten bezala. Gainera, gizarteratzeko eta laneratzeko ibilbideak bermatuko ditugu, eskubide bikoitz gisa ulertuta.
- 2.1.12. Deszentralizazioa eta segurtasun juridikoa: Kudeaketa autonomia-erkidegoei eskualdatuko diegu, eta babesa emango dugu fede onez berandu egindako erregularizazioengatiko erreklamazioen aurrean.
- 2.1.13. Lehentasunez azken aldiko diru-sarrerak hartuko ditugu kontuan, ez aurreko urtekoak, BGDSak bat-batean sortutako pobrezia-egoerei erantzun ahal izan diezaien.
Ama bakarreko familiak parekatzea eta administrazio-sinplifikazioa familia kalteberentzat
- 2.1.14. Zero burokrazia: «Behin bakarrik» printzipioa, administrazioen arteko elkarreragingarritasuna eta nahitaezko arreta presentziala.
- 2.1.15. Oinarrizko kontuak: Benetan bermatuko dugu doako oinarrizko ordainketa-kontu bat pertsona kalteberentzat.
Galderak eta erantzunak
Zenbat jasoko dute familiek seme-alaba bakoitzeko Frente Amplio taldearekin?
Hilean 200 €, beren kargura duten 18 urtetik beherako adingabe bakoitzeko. Frente Amplio taldeak Hazkuntzagatiko Prestazio Unibertsalaren Lege bat proposatzen du: laguntza ez litzateke gurasoen diru-sarreren edo lan-egoeraren araberakoa izango, adingabearen beraren eskubidea izango litzateke eta ezingo litzateke enbargatu.
Hilero kobratuko litzateke, automatikoki, jaiotzen den unetik, Zerga Agentziak ordaintzen duen PFEZeko kenkari itzulgarri gisa.
Noiz hasiko da kobratzen hazkuntzagatiko 200 €-ko prestazioa?
Frente Amplio taldeak hiru fasetan ezartzea proposatzen du legegintzaldian: lehen urtean 0 eta 6 urte bitarteko adingabeentzat, bigarrenean 7 eta 12 urte bitartekoentzat eta, agintaldiaren amaieran, 13 eta 18 urte bitartekoentzat. Fiskalitate progresiboarekin finantzatuko litzateke.
Moztu ahal izango diote argia, ura edo gasa etxe kaltebera bati?
Ez. Frente Amplio taldeak legez debekatzea proposatzen du etxe kalteberetan argia, ura eta gasa moztea. Gainera, bonu sozial elektrikoa eta termikoa ofizioz emango lirateke errentaren arabera, bizitzeko gutxieneko kontsumo babestu bat bermatuz, eta uraren tarifa sozialak eta internet eskuragarria zabalduko lirateke.
Frente Amplio taldeak, halaber, berehala igoko luke IPREMa 100 €, hilean 700 €-ko zorura iritsi arte, eta urtero eguneratuko luke metatutako KPIaren arabera, laguntzek erosteko ahalmenik gal ez dezaten.
Doakoa izango da eskola-jantokia?
Bai, sare publikoko Haur Hezkuntzako eta Lehen Hezkuntzako ikasle guztientzat, autonomia-erkidego guztietan. Frente Amplio taldeak erabateko doakotasun unibertsal hori proposatzen du.
Gainera, lege batek eskatuko luke eskolako menuak gertuko eta sasoiko produktu freskoekin egitea, ultraprozesaturik gabe eta nutrizio-beharretara eta alergietara egokituta.
Zer aldatuko du Frente Amplio taldeak Bizitzeko Gutxieneko Diru-sarreran?
Frente Amplio taldeak proposatzen du Bizitzeko Gutxieneko Diru-sarrera ofizioz ematea, zerga-datuak eta Gizarte Segurantzarenak automatikoki gurutzatuta, eta bizileku den autonomia-erkidegoko errenta medianaren % 60ra iristeko bidean aurrera egitea. Batez ere azken aldiko diru-sarrerak hartuko lirateke kontuan, ez aurreko urtekoak, bat-batean sortutako pobreziari erantzuteko.
18 eta 30 urte bitarteko gazteek osorik kobratu ahal izango lukete, aldez aurretik emantzipatuta egoteko neurriz kanpoko baldintzarik gabe, Estatuko diru-sarreren medianaren % 40ko errenta-zoruarekin. Kudeaketa autonomia-erkidegoetara pasatuko litzateke.