Tax the rich
Frente Amplio taldeak zergak igoko dizkie aberatsenei.
Frente Amplio taldeak fortuna handien zerga-ordainketa handitu nahi du, desberdintasun ekonomikoa murrizteko eta zerbitzu publikoen eta eskubide sozialen finantzaketa indartzeko. Proposamenduaren abiapuntua aberastasunaren kontzentrazio handia eta diru-sarrera handieneko etxeen zerga-ordainketa eraginkorrean dauden aldeak dira.
Fortuna handien gaineko zerga erreformatuko dugu, milioi bat eurotik aurrera gutxieneko %2ko zerga-ordainketa bermatzeko, eta urteko %3ko tasa ezarriko dugu 50 milioi eurotik gorako ondareentzat. Neurriak errenta-aitorpena aurkezten dutenen %1 ingururi eragingo lioke.
Galderak eta erantzunak
Zergatik proposatzen du Frente Amplio taldeak aberatsenei zerga bat ezartzea?
EsadeEcPol-ek 2025eko ekainean argitaratutako La desigualdad de la riqueza por comunidades autónomas azterlanaren arabera, ondare handieneko biztanleen %1ek aberastasun osoaren %26 eta %27 artean biltzen du; ondare txikieneko erdiak, berriz, %7 inguru. Txostenak zerga-araubide erkideko autonomia-erkidegoei dagozkien 2016-2022 aldiko datuak aztertzen ditu, Euskal Autonomia Erkidegoa eta Nafarroa sartu gabe.
Aberastasunaren kontzentrazioa herrialdeko fortuna handienen artean ere ikusten da. Oxfam Intermón-en arabera, Espainian mila milioi eurotik gorako ondarea duten 33 pertsonak biztanleen %39k baino aberastasun gehiago pilatzen dute.
Gure ustez, banaketa horrek justifikatzen du ondare handienak dituzten pertsonen zerga-ekarpena handitzea, osasuna, hezkuntza eta bizi-baldintza duinak bezalako eskubideak finantzatzeko.
Zergatik defendatzen du Frente Amplio taldeak progresibitate fiskal handiagoa?
Aberatsenei zerga ezartzea proposatzen dugu, beharrezkotzat jotzen dugulako fortuna handienek ekarpen handiagoa egitea zerbitzu publikoak mantentzeko.
Fedeak egindako Espainiako etxeen arteko zergen eta prestazioen banaketari buruzko Behatokiaren hamargarren txostenak PFEZaren batez besteko tasa eraginkorraren jaitsiera identifikatzen du errenta-tarte altuenean.
2023ko ekitaldiari dagokion azterlan horren arabera, errenta gordinaren 91. eta 99. pertzentilen artean kokatutako etxeek %15,7ko batez besteko tasa eraginkorra izan zuten PFEZan. Errenta gordin handieneko %1ean, berriz, tasa %10,9ra jaitsi zen.
Txostenak adierazten du PFEZa oro har progresiboa dela, nahiz eta progresibitate hori ez den errenta-tarte guztietan mantentzen. Fortuna handien ekarpena indartu nahi dugu, haien ondare garbiaren gaineko zerga espezifiko baten bidez.
Zergak soldatei eta pentsioei eragingo al lieke?
Ez. Frente Amplio taldeak proposatutako zergak fortuna handien ondare garbia zergapetzen du, ez soldatak eta pentsioak.
Zerga hori Ondarearen gaineko Zergaz gain ordainduko litzateke?
Proposamenak Ondarearen gaineko Zergagatik benetan ordaindutako zenbatekoak deskontatzea aurreikusten du, bikoiztasunak saihesteko. Helburua da fortuna handiek gutxieneko zerga bat ordaintzea bermatzea, autonomia-erkidegoetako hobariak egonda ere.